وضعیت کنونی دیپلماسی میان ایران و ایالات متحده را چگونه ارزیابی میکنید؟
تهران عملاً شرایط را به واشنگتن دیکته میکند؛ تحولی شگفتانگیز، با توجه به برتری نظامی ایالات متحده در این جنگ. این وضعیت بار دیگر نشان میدهد که وقتی پای تحمل فشار و هزینه در میان باشد، یک دیکتاتوری میتواند بیش از یک دموکراسی دوام بیاورد.
نتیجه جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران چگونه موازنه قدرت در منطقه را تغییر داده است؟
اگر توافق میان آمریکا و ایران اجرا شود ــ و دلایل جدی برای تردید در تحقق آن وجود دارد ــ جمهوری اسلامی را در حالی بر جای خواهد گذاشت که هرچند فقیرتر شده، اما بهمراتب قدرتمندتر است و منابع درآمدی بیشتری نسبت به پیش از آغاز جنگ در اختیار دارد. همچنین، اگر این توافق پابرجا بماند، نفوذ ایالات متحده به دلیل افزایش قدرت ایران و نیز واکنش متحدان آمریکا، بهشدت کاهش خواهد یافت. میراث دونالد ترامپ، نظارت بر بدترین نتیجه نظامی در تاریخ ایالات متحده خواهد بود.
این جنگ چه تأثیری بر نفوذ منطقهای ترکیه و چین داشته است؟
ترکیه به دلیل موقعیت جغرافیایی، روابط اقتصادیاش با ایران و عضویتش در یک بلوک کشور های سنیِ تازه مشروعیتیافته، از این تحولات سود خواهد برد. چین نیز عمدتاً به دلیل جایگاه ارتقا یافته تهران و جایگاه تضعیفشده واشنگتن، رونق خواهد گرفت.
چه آیندهای را برای تفاهم احتمالی میان آمریکا و ایران پیشبینی میکنید؟
مخالفت گسترده با این توافق، هم در ایران و هم در ایالات متحده، نشان میدهد که روابط میان دو کشور برای مدت طولانی همچنان مسموم و پرتنش خواهد ماند.
مسئله تنگه هرمز تا چه اندازه بر نظم منطقهای آینده تأثیر خواهد گذاشت؟
این نمونهای آشکار از پیامدهای ناخواسته جنگ است. حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، تنگه هرمز را از موضوعی کماهمیت به یک نگرانی جهانی تبدیل کرد. به احتمال زیاد، این وضعیت برای مدت طولانی ادامه خواهد داشت.
با توجه به تنشهای فعلی در امتداد مرز لبنان و اسرائیل، پیشبینی میکنید که رویارویی بین حزبالله و اسرائیل چگونه پیش برود؟
رهبری ایران با مهارت، دولت ترامپ را وادار کرد که در صورت حمله حزبالله، پاسخ اسرائیل را محدود کند. این امر دولت اسرائیل را در برابر یک دوراهی قرار میدهد: یا اجازه دهد شمال کشور غیرقابل سکونت شود، یا از خواستههای ترامپ سرپیچی کند. گمان میکنم اسرائیل، صرفنظر از هزینههای دیپلماتیک، با حزبالله وارد جنگ خواهد شد.
با توجه به اینکه اسرائیل نسبت به توافق با ایران نگران، یا حتی مخالف آن است، روابط میان ایالات متحده و اسرائیل چگونه تغییر خواهد کرد؟
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به دونالد ترامپ اعتماد کرد و همانند بسیاری پیش از خود، دریافت که مورد استفاده قرار گرفته و سپس کنار گذاشته شده است. این بحران احتمالاً در سالهای آینده به روابط ایالات متحده و اسرائیل آسیب خواهد زد.
آینده رقابت میان اسرائیل و ترکیه را، چه در سوریه و چه در سطح منطقه، چگونه پیشبینی میکنید؟
ترکیه، تحت رهبری رجب طیب اردوغان، به دشمن اصلی اسرائیل تبدیل شده و در بسیاری از عرصهها، بهویژه در سوریه، با این کشور در تقابل قرار دارد. ترکیه، با برخورداری از ارتشی قدرتمند و عضویت در ناتو، تهدیدی بهمراتب بزرگتر از ایران برای اسرائیل به شمار میرود.
حمله اخیر رئیسجمهور ترامپ به متحدان اروپایی، از جمله جورجا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، و کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، و همچنین ناتو را چگونه ارزیابی میکنید؟
ادعای نادرست ترامپ مبنی بر اینکه جورجا ملونی برای گرفتن عکس مشترک با او «التماس» کرده است، نمادی از خودشیفتگی مهارنشده او و بیاعتنایی روزافزونش به منافع ملی ایالات متحده است. با توجه به اینکه آمریکا پس از جنگ جهانی دوم نظمی بینالمللی را با موفقیت بنا نهاد که هشتاد سال دوام آورد، و اکنون همان نظم به دست یک رئیسجمهور آمریکایی در معرض خطر قرار گرفته است، این وضعیت باید تراژدیای کمنظیر به شمار آمد.
