ایل ریفورمیستا: آیا دونالد ترامپ حاضر است به عنوان بهایی برای شرکت کردن متحدانش به جنگ علیه جمهوری اسلامی ایران، عملیات و اهداف را با آنها در زنجیره فرماندهی به اشتراک بگذارد؟
دانیل پایپس:ترامپ غیرقابل پیشبینی بودن خود را یک مزیت تاکتیکی میداند و تا حدی نیز حق با اوست؛ هرچند این ویژگی را آنقدر به افراط میکشاند که در نهایت به منافع آمریکا آسیب میزند. من این را پدیده «کابوی در کاخ سفید» مینامم. بر این اساس، هیچکس نمیتواند رفتار ترامپ را پیشبینی کند؛ شاید حتی خود او نیز نتواند. اما در پاسخ به پرسش شما باید بگویم که هیچ چیز در شخصیت یا سابقه او نشان نمیدهد متحدانش ــ بهجز اسرائیل، آن هم تا حدودی ــ را شایسته آن بداند که در تصمیمگیریهایش نقش یا نفوذی داشته باشند.
ایل ریفورمیستا: آیا خسارتهایی که همسایگان ایران، از پاکستان و ترکیه گرفته تا جمهوری آذربایجان و عمان، در نتیجه حملات ایران متحمل شدهاند، ممکن است آنها را به مداخله در این درگیری سوق دهد؟
دانیل پایپس: تا آنجا که اطلاع دارم، رهبران امارات متحده عربی تاکنون تنها کسانی بودهاند که به اقدام نظامی علیه ایران اندیشیدهاند؛ موضوعی که با توجه به اینکه امارات تاکنون بیشترین خسارت را از حملات ایران متحمل شده است ــ حدود دو برابر اسرائیل ــ منطقی به نظر میرسد. اگر جمهوری اسلامی ایران از این جنگ جان سالم به در ببرد، همانگونه که در حال حاضر محتمل به نظر میرسد، تجاوز به همسایگان بیطرف برای مدت طولانی پیامدهای منفی برای آن خواهد داشت و این کشور را بیش از گذشته منزوی خواهد کرد. از قضا، مشکلات اقتصادی و امنیتی ناشی از این وضعیت ممکن است در نهایت فروپاشی جمهوری اسلامی را تسریع کند.
ایل ریفورمیستا: ناتوانی ایالات متحده در دفاع از متحدانش در برابر عواقب حملات ایران چقدر برای اعتبار و نفوذ این کشور هزینه دارد؟
دانیل پایپس: هزینهای بسیار سنگین. اینکه دولت ایالات متحده بدون توجه کافی به پیامدهای آن، وارد چنین جنگی شده است، در سراسر دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ آثار زیانباری بر جای خواهد گذاشت. با این حال، انتظار دارم ناکامیهای ترامپ برای جانشین او دلیلی قانعکننده باشد تا به جای تقلید از این رویکرد، برای جبران مشکلاتی که ترامپ در سیاست خارجی ایجاد کرده، دست به تلاشهای گسترده و احتمالاً موفق بزند.
ایل ریفورمیستا: لطفاً هدف جنگی تهران را تعریف کنید.
دانیل پایپس: برای جمهوری اسلامی، پیروزی تنها یک معنا دارد: جان سالم به در بردن از حمله آمریکا و اسرائیل.
ایل ریفورمیستا: راهبرد تهران برای دستیابی به این هدف چیست؟
دانیل پایپس: تهران که از توان نظامی کافی برای دفاع از خود در یک نبرد متعارف برخوردار نیست، جنگ را به دو شیوه گسترش داده است؛ یکی غیرعاقلانه و دیگری هوشمندانه. نخست، حمله به همسایگان، و دوم، جلوگیری از عبور کشتیهای تجاری از تنگه هرمز. اقدام نخست، دولتهایی را که تهران یا حمایت آنها یا دستکم بیطرفی آنها نیاز دارد، بیدلیل از خود دور کرده است. اما اقدام دوم، اهرم فشاری جهانی در اختیار ایران قرار داده که ظاهراً هیچکس برای آن آماده نبوده است. حتی خطوط لولهای که انرژی خلیج فارس را به دریای سرخ منتقل میکنند نیز در برابر حملات حوثیها آسیبپذیر هستند.
ایل ریفورمیستا: آیا اسرائیل میتواند به قدرت برتر اقتصادی و نظامی خاورمیانه تبدیل شود؟
دانیل پایپس: خیر. هرچند اسرائیل کشوری با جمعیتی نسبتاً اندک، حدود ۱۰ میلیون نفر، است و با مشکلات داخلی فراوانی دستوپنجه نرم میکند، اما از مزیتهایی برخوردار است که بسیاری از کشورها به آن غبطه میخورند: نرخ زاد و ولد بسیار بالا، بخش فناوری پیشرفتهای پویا و ارادهای نیرومند برای بقا و شکوفایی. اسرائیل در روز تأسیس خود، در سال ۱۹۴۸، با تهاجم شش ارتش دشمن روبهرو شد و در ۷۸ سال پس از آن حتی یک لحظه نیز صلح واقعی را تجربه نکرد. این کشور که از این وضعیت فرساینده به ستوه آمده است، تحت رهبری بنیامین نتانیاهو در پی تغییر رژیم در سرسختترین دشمن خود، یعنی ایران، برآمده است. با این حال، تردید دارم که این هدف محقق شود. حتی اگر چنین اتفاقی هم رخ دهد، ترکیه تحت حاکمیت اسلامگرایان همچنان به رقابت با اسرائیل برای کسب برتری منطقهای ادامه خواهد داد.
